cứ để huyện uỷ chúng tôi ra nghị quyết.
Thìn dáng chừng sốt ruột, vội hỏi:
- Anh nói thế, ông Soa có bảo sao nữa không?
- Ông ấy bảo mình lo là lo cho các cậu, mà người chịu trách
nhiệm chính là cậu thôi, chứ còn mình thì, cậu cứ yên tâm, mình chẳng những ủng
hộ cách làm của huyện, mà còn dành thời gian theo dõi quá trình triển khai của
các cậu. Nhưng nhớ là phải bí mật nhá. Đừng để lộ ra. Vừa mới triển khai, kết
quả chưa có, mà để lộ ra là dễ bị đập nát ngay từ trong trứng lắm đấy. Thế nên,
mình thật lòng khuyên các ông dưới ấy nên tập trung chỉ đạo làm vụ đầu tiên cho
có kết quả, không được tất cả, cũng được bảy tám mươi phần trăm số hợp tác xã
giành vụ lúa bội thu. Vụ lúa bội thu sẽ là lời giải đáp mỹ mãn nhất cho cách
khoán mới của các ông. Còn không, dẫu các ông có thuyết phục tới đâu đi chăng
nữa, cũng không có sức hấp dẫn bằng thực tế trên đồng ruộng ngoài kia đâu.
- Thế là vẫn phải giấu giấu giếm giếm, chán quá! - Thìn bỗng
buông tiếng thở dài, kèm một lời ngao ngán.
Cải bảo:
- Cũng đành vậy. Nhưng giấu giếm để tư túi cá nhân mới sợ,
chứ giấu giếm để dân có cơm no ngày hai bữa, sản xuất phát triển, hợp tác xã
được củng cố vững chắc thì giấu thế chứ giấu nữa, tôi nghĩ, chúng ta nhất định
giấu được.
Thìn cầm chén nước lên định uống, nghe Cải nói vội đặt cạch
xuống chiếc khay nhôm, hỏi:
- Anh có chủ quan không đấy? Chính cuộc họp thường vụ hôm
trước, khi thông qua nghị quyết cho các họp tác xã giao ruộng khoán đến xã
viên, trong số sáu thường vụ có mặt chí có bốn người giơ tay, còn hai không tán
thành. Một trong hai người đó lại chính là anh Trường, phó bí thư kiêm chủ tịch
huyện. Cái kim bọc giỏ lâu ngày cũng ra, huống hồ là nghị quyết của thường vụ
mà phó bí thư kiêm chủ tịch huyện không nhất trí, thì làm sao có thể giữ kín
mãi được.
Thìn dừng lời, khi nhìn thấy ngoài hành lang có bóng Thơi
đang đi đến. Thơi đang đi, lại ngập ngừng như giữ kẽ, chưa muốn vào phòng bí
thư khi đang có khách. Thấy thế, Thìn gọi với ra:
- Chú Thơi hả, có việc gì cứ vào đi.
Chánh văn phòng huyện uỷ như được câu nói ấy khích lệ, mạnh
chân bước hẳn vào trong phòng, vừa kéo chiếc ghế đôn dựng ở mé tường ra định
ngồi, thì Cải chỉ tay vào chiếc ghế sa lông đối diện, bảo:
- Thôi kéo ghế ra làm gì nữa, cứ ngồi xuống đây, người trong
nhà cả.
Thơi ngồi vào chiếc ghế còn bỏ trống cạnh Thìn:
- Báo cáo anh Cải với bác Thìn, sáng nay có đồng chí ở phòng
cảnh sát kinh tế công an tỉnh về làm việc với văn phòng, về việc huyện uỷ được
phân phối một chiếc xe máy, do anh Trường chủ tịch uỷ ban ký. Đây là một trong
tổng số hai mươi nhăm chiếc xe máy hợp tác xã mua bán đưa từ miền Nam ra. Vậy
chiếc xe trong danh sách ghi là huyện uỷ, cụ thể mang tên ai, bí thư, phó bí
thư thường trực, hay là xe công để cơ quan văn phòng huyện uỷ dùng chưng?
Vừa nghe Thơi nói đến đấy, Thìn như giật bắn người, còn Cải
cũng vội nhổm lên, hỏi:
- Có việc ấy thật
à? Sao không nghe ai nói nhỉ.
- Tôi có nghe
nói, hợp tác xã mua bán huyện rút ở ngân hàng hai triệu tiền mặt đi miền Nam
mua gạo về cứu đói, từ sau hôm bão lốc cơ, chứ có thấy nói đến xe máy xe miếc
gì đâu nhỉ.
Nghe Thìn nói mà
như hỏi, làm một người dưới quyền như Thơi không thể không trả lời:
- Dạ, báo cáo
bác, xe máy thì quả tình khi nghe đồng chí công an nói em mới biết, chứ mấy hôm
trước chỉ thấy nói có mua được đâu hai trăm tấn gạo, nhưng còn đang ở ngoài
cảng ạ.
- Đi mua gạo cứu
đói từ khi lúa mới trỗ, mà giờ gặt vãn gạo mới về, lại còn ở mãi ngoài cảng thì
nói làm gì. Mà thôi, dẫu sao cũng biểu dương anh chị em ngoài họp tác mua bán
huyện đã biết chung sức lo cứu đói cho dân, nhưng còn bao nhiêu cái xe máy đấy,
cậu Thơi làm việc cụ thể với lãnh đạo hợp tác xã mua bán nhá. Sao trong lúc dân
còn không có gạo ăn, huyện lại xuất tiền mặt đi mua xe máy thế nhỉ?
Cải nói xong, cả
ba như ngồi lặng đi. Cải không biết đang nghĩ gì. Còn Thìn và Thơi đều thầm
nghĩ, bí thư hỏi thế, mình còn biết hỏi ai?
***
Sáng chủ nhật, lẽ
ra vợ chồng Cải đèo nhau sang bên ngoại ăn hỏi bà dì ngay từ sớm, nhưng cô con
gái lấy xe đạp của bố xuống trường, cứ dặn đi dặn lại chờ con về cùng đi. Nhưng
cô con gái chưa về thì bố đã đi rồi. Không phải là đi xuống bà dì. Xuống bà dì
phải có cả mẹ và con cùng đi nữa chứ. Mà xuống Đồ Sơn, đi một mình. Hay đúng
hơn là có người dẫn bố đi, như kiểu người ta áp giải tội phạm.
Có người dẫn đi
như kiểu người ta áp giải tội phạm, nói thế không biết có quá lời, nhưng hãy cứ
đọc đi, rồi ai khắc hiểu thế nào là tuỳ.
Sáng vợ chồng Cải
vừa cơm nước xong, con gái lấy xe đi được một lúc thì có ông Quế bên hàng xóm
sang chơi.
Nhà ông Quế ở
cách nhà vợ chồng Cải một cái tường trồng toàn xương rồng gai. Ông Quế trước
làm cán bộ trên sở nông nghiệp, đến chức trưởng phòng quản lý hợp tác xã thì về
hưu. Làm trưởng phòng quản lý hợp tác xã, ông hiểu rất rõ nguyên tắc quản lý
kinh tế tập thể xã hội chủ nghĩa. Mà nguyên tắc quản lý kinh tế tập thể xã hội
chủ nghĩa thì chưa ở đâu, chưa có sách vở nào dạy mang ruộng đất giao c