g nhật của tôi chứ tắm sông dường như là hai từ quá ư là xa xỉ.

Cạnh mé sông có một gốc gừa lớn. Chị Ngọc, Phát và nhóc Huy hay leo lên đó rồi nhảy ùm xuống. Chỉ ngồi nhìn thôi mà đã thấy thích rồi.

Tôi ngồi trên chiếc xuồng ba lá nhỏ được cột vào gốc gừa với những rễ cây chùm chùm buông xõa xuống dòng nước như mái tóc dài của người thiếu nữ. Chiếc xuồng nhỏ này gắn liền với tôi từ nhỏ, tuy nó hơi cũ nhưng có thể nói nó như một người bạn đã trở thành thân quen. Bác cả Vinh mua nhiều chiếc xuồng to hơn, gắn động cơ và cả mái che, nhưng tôi chỉ duy nhất thích cái xuồng ba lá nhỏ này.

Nhìn dòng nước lững lỡ trôi, những khóm lục bình lênh đênh tôi thường hay ngẩn người nghĩ về kiếp người lênh đênh vô định. Giống như chị Nhàn. Giờ chắc hẳn chị đang chăm bẵm cho nhóc con ăn, chứ không được vui đùa như lũ nhóc tụi tôi đâu.

Chị là con út bác cả Vinh, trước chị còn có hai người anh trai nữa. Vì là con gái út nên chị rất được cưng chiều. Chị hiền và hòa nhã với mọi người, không vì được nuông chiều mà đâm hư.

Nhưng người tốt tính như chị cũng bị cuộc đời vùi dập khi vướng vào mối tình đầu tiên với tên cặn bã ấy. Khi người con gái yêu thương họ sẽ dành hết niềm tin ấy cho người mình yêu. Chị cũng vậy. Và sau khoảng thời gian yêu nhau mấy năm, anh ta chợt bỏ đi biền biệt. Bỏ lại chị với thằng nhóc trong bụng chưa kịp thành hình.

Chị đã phải chống chọi lại với số phận, đối mặt với mất mát đau thương. Vì người ta coi khinh chị, một người mẹ đơn thân như chị bị hết người này đến người kia hắt hủi.

Tôi nhớ lúc biết chuyện ông đã giận đến suýt phải nhập viện, bác cả đuổi chị ra khỏi nhà, nhưng nhờ cô Út hết lời van xin nên chị được giữ lại. Và dù vậy, thì đứa nhỏ trong nhà cũng không được yêu thương. Bởi chính những gì ba nó gây ra.

Người thiệt thòi lớn nhất là chị Nhàn. Lúc tôi mới biết chị, tôi thấy danh xưng tên chị là một danh từ thật mỹ miều. Nhàn trong an nhàn, là bình yên, nhàn hạ. Nhưng mà cuộc đời chị lại trái hẳn với cái tên. Chưa bao giờ chị thôi lam lũ vì gia đình…

Chị Nhàn khác chị Ngọc ở chỗ chị quá hiền đi. Chị Ngọc thì mạnh mẽ không ai quản được, chị nghịch phá từ nhỏ và quyết tâm đi học đại học dù cho cô Út có khuyên chị nên ngừng việc học lại và đi lấy chồng. Suy cho cùng cái tư tưởng lạc hậu trong vùng quê này vẫn còn tồn tại. Dù đô thị hóa tới đâu, thì tư tưởng con người vẫn chẳng thể nào đô thị được. Nếu là nét đẹp thì người ta coi đó là nét văn hóa quý, còn thói hư tật xấu thì bị xem như là bản chất của người mình. Con người có hiện đại đến đâu thì những nét văn hóa tốt đẹp cùng những thói hư tật xấu đã hình thành sẽ mãi ám ảnh con người ta qua hàng trăm, hàng nghìn thế hệ có hơn.

Người mình vẫn chẳng thể chấp nhận những người phụ nữ như chị Nhàn, dẫu rằng chị ấy không hề có tội. Có con mà không có chồng, đáng thương hơn là đáng trách. Chín tháng mang nặng đẻ đau, những ngày quần quật nuôi con mà không có lấy một bờ vai nương tựa, tôi nghĩ những ai chưa từng trải qua sẽ chẳng thể nào hiểu được. Đâu ai muốn đứa con chào đời mà không thấy mặt người cha? Xét cho cùng, lỗi lầm của chị Nhàn đâu đáng trách như những lời đàm tiếu về chị.

Tôi thật sự rất hận miệng đời. Rất rất. Là một người chịu tổn thương sâu sắc vậy, chị còn phải chịu dèm pha từ bên ngoài lẫn áp lực trong gia đình và cả những tủi hờn của bản thân.

Hẳn chị Nhàn đã phải mạnh mẽ lắm mới vượt qua được ngần ấy gian nan trong đời. Sao người đời chỉ biết lên án mà không ai cảm thông hay thậm chí là khâm phục sự kiên cường của chị nhỉ?

Người ta chỉ nhìn thấy cánh lục bình trôi nổi lênh đênh thật yếu mềm, nhưng nào có ai nhìn thấu được vẻ đẹp ấy? Dù đóa hoa chỉ nở một sớm một chiều, rồi lại bị những tác động bên ngoài vùi dập, nhưng ắt hẳn nó đã chống chọi rất nhiều để phô bày hương sắc cho đời mình qua những cánh hoa tím biếc kia.

Rồi hoa sẽ tàn, hoa nào chẳng thế! Nhưng tôi tự hỏi, liệu có loài hoa nào đẹp dịu dàng mà vẫn ngang ngạnh đứng giữa bao la trời đất thế kia không?

Chắc là có. Nhưng cho đến bây giờ tôi vẫn chưa tìm được…

~*~​

Tắm sông lên, tôi và chị Ngọc phụ dì Út dọn cơm. Ba mẹ Phát cũng về đoàn viên. Hôm nay ông vui lắm. Lúc nào con cháu tụ họp lại ông cũng vui như vậy.

Ông móm mém cười, rồi giục cả nhà ngồi vào bàn cơm. Giờ cơm luôn không ngớt tiếng cười nói rộn rã. Tôi nhìn ra được ông vui hơn hẳn vì Phát và chị Ngọc. Có thể ông thương chị Ngọc là vì chị sống bên ông từ nhỏ đến lớn, nhưng với Phát là một niềm hy vọng lớn lao. Ông luôn mong rằng Phát sẽ thi vào công an, hay ít nhất cũng thi đậu trường y.

Và Phát cũng không phụ lòng ông. Cậu ấy từng nói với tôi, cậu ấy sẽ không thi công an, hay làm việc dưới danh nghĩa nhà nước. Tất nhiên mục tiêu của cậu ấy là trường y.

Tôi tin chắc cậu ấy sẽ không phụ lòng mong mỏi của ông. Không như tôi, kì thi tốt nghiệp sắp đến tôi chẳng định hướng được gì cho tương lai mình. Ba tôi nói, nếu tôi không đậu cao đẳng hay đại học, ông sẽ cho tôi đi du học. Hay mở cho tôi một căn tiệm bán đồ lưu niệm hay một shop hoa nhỏ. Ba tôi nói những lời đó trong ngày tôi thi đậu lớp mười. Rằng t